Homilie Pater Lukas Martens 15 november 2026 : 33ste zondag door het Jaar

Eén talent is zoveel waard 

Ik weet niet of deze stelling achterhaald is of nog altijd geldt, nl. dat de Vlaming een werker is, een ondernemer. Op het eerste zicht ligt dat in de lijn van de parabel van de talenten. Het gaat over: terstond aan het werk gaan, erbij verdienen, geld op de bank zetten… Het is wel belangrijk om de context van deze parabel voor ogen te houden: Jezus nadert Jeruzalem, het zijn de laatste dagen van zijn leven. Hij geeft aan zijn leerlingen de laatste richtlijnen, want zij zullen, na Zijn Hemelvaart, moeten beginnen met de opbouw van een wereldwijde kerkgemeenschap. En wat zij daarvoor toevertrouwd krijgen is niet weinig. Een talent had de waarde van 6.000 werkdagen. Gedeeld door 300 dagen per jaar komen we aan het loon van 20 jaar arbeid. 

Drie aandachtspunten uit de parabel

De heer geeft aan elk zijn dienaars niet evenveel, maar juist overeenkomstig hun bekwaamheid. Dat betekent dat hij zijn dienaars persoonlijk kent, heel goed weet wat ze waard zijn, wat ze aankunnen. Is God niet diegene bij uitstek die weet wat onze bekwaamheid is en ons nooit overvraagt? 

Als zijn bezit verdeeld is, vertrekt de heer. Ook dat kan ook een beeld zijn van God. God is de grote afwezige. Jezus heeft heel veel aan zijn apostelen toevertrouwd en daarmee mogen ze aan het werk gaan, in alle vrijheid. Er is geen enkele richtlijn voor wat ze met het bezit van hun heer moeten doen. Ze mogen zelf initiatieven nemen en creatief omgaan met dat bezit. 

Tenslotte nog dit aandachtspunt: de eerste twee dienaars zijn dankbaar om het vertrouwen dat de heer in hen stelt en daarom zijn ze ook gemotiveerd om hun heer bij zijn terugkomst aangenaam te verrassen door hem een rijke opbrengst aan te bieden. Maar met de  persoon van het ene talent gaat er iets mis. Hij heeft geen vertrouwen in zijn meester. Hij is bang van zijn meester. Misschien vergelijkt hij zich teveel met de anderen en voelt hij zich minderwaardig omdat hij maar één talent toevertrouwd kreeg. In elk geval vindt hij dat zijn meester een streng, hard iemand is die eigenlijk ook onrechtvaardig is door te willen oogsten waar hij niet heeft gezaaid. Hij denkt dat zijn meester daarom niet verdient om gediend te worden. Ook hier kunnen we verwijzen naar het beeld van God dat mensen hebben. Voor sommigen is God eisend, wil Hij dat we presteren, eist Hij dat we Hem dienen, dat Hij meer vraagt dan ons lief is? Dus Iemand om bang voor te zijn, Iemand die ons een zware last op de schouders legt en ons laat leven onder dwang, in onvrijheid. 

Open komen voor de heilige Geest

En misschien mogen we daar ook iets van herkennen in de leerlingen op Goede Vrijdag. Dan werden zij geconfronteerd met hun eigen onmacht om Jezus te volgen, om Hem trouw te zijn, om te doen wat Hij vraagt. Maar langzaamaan, doorheen Jezus’ verschijningen en doorheen hun samen bidden, met Maria in het midden, zijn zij met al hun armzaligheid en zwakheid toch open gekomen voor de kracht van de heilige Geest en werden zij moedige, dappere getuigen van het evangelie. Nee, we moeten niet te veel naar onszelf kijken, maar kijken naar de Heer. Hij weet wat Hij van ons vraagt en Hij is er alleen op uit om ons te doen delen in zijn eigen leven, in zijn eigen geluk. 

Kinderen van de dag

Van die leerlingen geeft Paulus ons vandaag een mooi beeld: kinderen van het licht, kinderen van de dag, mensen die weten dat de Heer nabij is, ook al zien ze Hem niet. Mensen die weten dat zij door hun goed doen, door hun ingaan op Jezus woorden en door hun intieme verbondenheid met Hem, de komst van Gods Rijk kunnen bespoedigen.

Een sterke vrouw 

En dat brengt ons ook nog bij de eerste lezing, bij het slot van het boek der spreuken dat gaat over de sterke vrouw. Een vrouw die geen grote dingen doet, maar haar talenten ten volle laat renderen door haar toeleg om anderen gelukkig te maken, haar man, haar kinderen, de armen en misdeelden. Al ligt ‘de vrouw aan de haard’ wat moeilijk vandaag, toch is deze vrouw iemand die handelt vanuit een grote vrijheid, om eigen creativiteit aan de dag te leggen, om een belangrijke rol te spelen in het sociale weefsel en om haar God te dienen in het vertrouwen dat Zijn enige verlangen is: het geluk van mensen te bevorderen. 

We hebben alleen maar dit leven

Of wij nu Vlaming zijn of niet, deze vrouw mag voor ons allemaal een voorbeeld zijn. Ieder van ons is op zijn manier bekwaam om mee te werken aan de komst van Gods Rijk. Moge de Heer zelf in deze Eucharistie ons bemoedigen om met al ons doen en laten in Zijn dienst te staan. Het was de heilige Thérèse die zei: we hebben alleen maar dit leven om te leven van geloof. Wij kunnen met haar zeggen: we hebben alleen maar dit leven om een mooie verrassing klaar te maken voor onze Heer die komt.