Homilie Pater Piet Hoornaert 12 juli 2026 : 15de zondag door het Jaar

OPENINGSWOORD 

In dit uur willen we God dankzeggen 
en met aandacht luisteren naar zijn Woord. 
De Heer zaait persoonlijk zijn Woord in ons hart 
zoals de zaaier vroeger 
op de akker het zaad met de hand uitstrooide. 

Wanneer het zo in goede grond valt, 
brengt het veel vruchten voort. 

Laten wij dan ook die goede grond zijn, 
opdat de liefde die de Heer ons toedraagt 
kiemt en veel vruchten draagt.

KYRIE-LITANIE 

Heer, spreek uw Woord 
wanneer ons hart zich sluit. 
Heer, ontferm U over ons.

Christus, wijs ons de weg 
wanneer we enkel onze wegen willen gaan. 
Christus, ontferm U over ons.

Heer, wees onze sterkte 
wanneer we ons moedeloos voelen. 
Heer, ontferm U over ons.

V. Moge de goede God zich over ons ontfermen, 
onze zonden en tekortkomingen vergeven 
en ons geleiden naar het eeuwig leven.

HOMILIE

Mt 13, 1-23 

Als Jezus een parabel vertelt, weten we meestal meteen wat Hij bedoelt. Vandaag gaat het over de parabel van de zaaier. Bovendien legt Jezus hem nog zélf uit ook. Nu blijkt dat veel van wat Jezus zegt, als evangelisch zaad gewoon verloren gaat. Waarom wordt het evangelie niet door iedereen omhelsd? Na het verhaal wordt daarom gezocht naar de oorzaken van deze afwijzing, van dat ongeloof! 

Influencers op TikTok zetten de toon. 

Ook wij ervaren dat het evangelie vaak op afwijzing stoot. Hoe komt dat? De antwoorden die Matteus daarnet aanhaalt, klinken verrassend actueel. Waarom verstikt Gods woord en waarom droogt het uit? Er is te weinig diepgang. Veel mensen hebben andere prioriteiten, surfen mee op de golf van de dag. Ze leven bij het ogenblik. Wat zingeving betreft, spiritualiteit of wat óver dit leven reikt, heeft hun belangstelling niet. 

De overvloed waarmee ze omringd zijn, schept tegelijk vaak een leegte die mensen vullen met pronkzucht, bezittingen, aankopen, rondreizen en gemakkelijk tijdverdrijf. Mensen zijn gevoelig voor wat de laatste trend wordt, de mode, de dingen die je nù moet hebben, of dient dragen, als je van deze tijd wil zijn. Wat influencers op TikTok denken, dàt zet dan de toon. 

Mensen kijken uit naar de laatste nieuwe triller-serie op Netflix, met dan vaak de teleurstellende vaststelling: ‘is dit alles?’ Zo blijft het woord van God weinig vruchtbaar. Hier en daar is het christendom zelfs bedreigd. Gelovigen worden vervolgd en dan is het moeilijk om voor je overtuiging uit te komen! In de jaren 1950-60 ging in mijn stad de hele straat naar de kerk op zondag. Je moest moed hebben om thuis te blijven. Nu heb je eerder moed nodig om naar de H. Mis te gaan! 

Jezus zag de zaaier en de visser. 

Jezus had oog voor de natuur. Hij zag de lelies op het veld en de vogels in de lucht. Hij voelde de regen en de zon. Hij had oog voor het werk van de zaaier en voor de groei van het zaad. Hij vond er inspiratie voor de vele gelijkenissen die hij vertelde om zijn toehoorders ontvankelijk te maken voor Gods woord, waarvan hij toch de zaaier was. 

Hij kende de zorg van de wijnbouwer bij de aanleg van een wijngaard en bij het aanwerven van arbeiders voor de oogst van de vruchten van de wijnstok. Hij had als timmerman gewerkt en hij had vrienden bij de vissers op het meer van Galilea, waar het nu en dan weleens hard kon stormen. Bergstromen konden toen - en kunnen nog altijd - bij storm op huizen inbeuken en ze vernietigen.

Maar waarom heeft die zaaitijd haar zorgen? Dat komt omdat je niet zo goed weet wat het zaad doet. Dat zaad is overgeleverd aan weer en wind, aan het seizoen. Er zijn zoveel vijanden, de vogels, ongedierte, onkruid, slechte bodem. Zaaien is een ingewikkeld werk en pas als er oogst is, kun je blij zijn. 

Zaaien heeft een onderliggende bezorgdheid 

Jezus vergelijkt zichzelf ook met zaad. Hij zegt: als de graankorrel niet in de aarde valt en sterft, blijft hij alleen. Maar als hij sterft brengt hij veel vrucht voort. Zaaien en gezaaid worden: het is een zorgvol bestaan. 

Veel ouders, opvoeders en leerkrachten herkennen dit. Je geeft je kinderen het goede voorbeeld. Tenminste dat probeer je. Jaren later denk je weleens: had ik dit of dat niet anders moeten doen? De een denkt: ik had strenger en consequenter moeten zijn. De ander denkt juist: ik had hen wat meer ruimte moeten geven. Zaaien is een mooi werk, je mag genieten van het land, het spel van de wind en het weer, maar er is ook die onderliggende bezorgdheid die vraagt: ‘Wat zal ervan terechtkomen?' 

En toch zaait de zaaier, jaar in jaar uit. Elk jaar opnieuw waren er vogels die zaad oppikten, was er onkruid, je snapt niet waar het vandaan komt. Elk jaar opnieuw is er grond waar het graan niet goed gedijt, en elk jaar opnieuw is er toch ook weer die oogst. 

Je dient vertrouwen te hebben. 

Wat is de onderliggende houding bij Jezus, als Hij deze parabel vertelt? Jezus veronderstelt vertrouwen. Op een goed moment zegt Hij: “De zaaier slaapt en staat weer op, terwijl het zaad ontkiemt en opschiet, ook al weet hij niet hoe. De aarde brengt uit zichzelf vrucht voort”. De zaaier kan alleen maar vertrouwen hebben in het zaad, in het land, in zon en regen. 

Wat is hier in Vlaanderen de afgelopen eeuwen gezaaid? We hebben er veel vruchten van gezien, maar er waren toen ook donkere perioden. Maar toch plukken we nog steeds de vruchten van tweeduizend jaar Christendom. Maar nu? Lijkt onze tijd wellicht op een tijd soort ballingschap, op een soort winter, waarin je vertrouwvol dient uit te zien naar de lente? Je leeft in een seculiere maatschappij, soms te midden van mensen die God niet kennen. 

Ook daarover heeft Jezus een eigen parabel, namelijk van een zaaier, die geconfronteerd wordt met het onkruid. Want soms wordt er ook nog iets anders gezaaid dan de goede evangelische boodschap. Het lijkt op goed zaad, maar het is dat niet. Dit onkruid schiet wild op samen met de goede graanhalmen. Maar achteraf blijkt dat onkruid wrange vruchten te dragen en mensen leeg, uitgeblust of ziek achter te laten. 

In onze omgeving blijft er wel goede grond aanwezig 

Gelukkig hoor je vandaag toch over de zaaier Jezus die bij de oogst uiteindelijk honderd-, zestig- en dertigvoudig vrucht ontvangt. Dit is zeker een aanmoediging om ondanks de schijnbaar ongunstige tijd te blijven zaaien met het vertrouwen, dat er in je gezin, in onze tijd, in onze omgeving toch goede grond aanwezig blijft. 

Je mag vertrouwen dat het zaad van kleine goedheid en christelijk geloof, van de navolging van Jezus Christus, van naastenliefde en gebed in zijn vele vormen, het zaad van eenvoud, oprechtheid en hoop, dat dit goede zaad wel zal opschieten, ’s nachts en overdag, zodat ook een bescheiden katholieke kerkgemeenschap zal mogen oogsten. 

Neem daarom deze dagen even de tijd voor een wandeling in het landschap, om een plekje op te zoeken in de natuur. Daar kun je dan even kijken naar de groei en de bloei van de bloemen, planten, boompjes, struiken en gewassen. Je mag dankbaar zijn voor de grond die je draagt en de vrucht die de aarde steeds weer schenkt, mee door de zorg van de mens. 

Dan kun je met een hart als dit van Sint Franciscus van Assisi de Heer loven en danken voor zuster aarde. Je kunt de Heer prijzen met het loflied van die drie jongelingen na hun redding in de vuuroven, zoals je kunt lezen in het boek Daniël (3, 57-88). Dank de personen en verantwoordelijke wereldleiders die met eerbied omgaan met het klimaat, met zorg voor de schepping en die Gods aanwezigheid erkennen in al wat bestaat en leeft.

VOORBEDEN 

V.  De Heer heeft zijn Woord in ons hart gezaaid. 
Laten we bidden dat het goede vruchten voortbrengt.

Lector 

Voor wie Gods Woord geduldig en moedig uitzaaien: 
predikanten, conferenciers, catechisten en godsdienstleerkrachten.
Dat ze de moed niet opgeven 
wanneer de vrucht van hun arbeid 
teleurstelt of niet onmiddellijk zichtbaar is…

Voor wie een verantwoordelijkheid dragen in de Kerk. 
Dat ze het zaad van Gods Woord niet laten wegpikken 
door de vogels van angst, twijfel of foute informatie; 
of het laten verstikken door de distels 
van doemdenken en onverschilligheid… 

Voor wie hoop zaaien in het leven van anderen: 
zorgverleners, mantelzorgers en ziekenbezoekers. 
Dat hun inzet, hoe bescheiden ook, 
gewaardeerd wordt en niet zonder vrucht blijft… 

Voor kinderen en jongeren.
Dat ze goede grond zijn voor het zaad van Gods Woord 
en zich verheugen op de vruchten die het voortbrengt: 
de vruchten van liefde, hoop en vertrouwen… 

V.  Goede God, 

bij U valt ons gebed niet in dorre grond, 
maar in de diepte van uw liefde. 
Geef dat ons gebed vrucht draagt.
Wij vragen het U door Christus, onze Heer.